Civanperçemi

Tanım

Yunan mitolojisinin kahramanlarından Achilleus yaralarını bu bitki ile iyileştirdiği için bu ad verilmiştir. Kuzey Anadolu’da yaygındır ve Doğu Anadolu’da da yetişir.

100 cm kadar yükselebilen tüylü yaprakları, beyaz ve sarı çiçekleri olan çok yıllık bir bitkidir. Şemsiye biçiminde bir araya gelmiş çiçekleri vardır. Ülkemizde soluk sarı çiçekleri olan, koyu sarı çiçekleri olan ve beyaz çiçekleri olan türleri bulunur.

Bileşimi

Bileşiminde uçucu yağlar vardır. Bu uçucu yağların içinde, azulen, limonen, borneol ve pinen bulunur.

Etkileri

Her derde deva denilen bir bitkidir. Çok önceleri iyi bir pansuman malzemesi olarak kullanılmıştır. Yara iyi edicidir, kan toplanmasını önler, kan durdurmada başarılıdır. Bu yüzden halk arasında kesik otu olarak da bilinir. Basur memeleri üzerine gerek taze özsuyu ile pansuman gerekse de çayı ile pansuman başarılı sonuçlar verir. Yaprak ve çiçekleri sindirim sistemi hastalıklarına iyi gelir. Civanperçemi menopoz ve ergenlik döneminin düzensiz adetlerinde ve akıntılarında ağrıyı dindirir, kanamayı düzene sokar. Çay şeklinde içildiğinde de idrar artırıcıdır. Bütün toprak üstü kısımlarından ve çiçeklerinden faydalanılır.

Sinirsel bir sıkıntı varsa civanperçeminin içine eşit oranda melisa karıştırılır ve günde 2-3 kez çay olarak demlenir ve içilir.

Kullanımı

Çay olarak kullanımı

Kaynamakta olan bir fincan suya bir tatlı kaşığı bitki konur, 10 dakika demlenir ve yudum yudum içilir.

Özsu olarak kullanımı

Bitkinin pres veya elle sıkılmasıyla elde edilen özsuyu direk pansuman olarak kullanılır.

Merhem olarak kullanımı

Kullanılacak olan margarin kısık ateşte kızgın hale getirilir. Bitkinin toprak üstü kısımları ve çiçekleri ince ince doğranıp kızgın yağda birkaç dakika çevrilir, altı da üstü de kapatılır, 24 saat bekletilir. Ertesi gün erime derecesine getirilir, süzülür ve kavanozlara konulur. Kullanıma hazırdır.

Lapa olarak kullanımı

Bitki ince doğranır, az bir suyla haşlanır, dayanılacak kadar sıcakken bir Amerikan bezine konarak hasta olan bölgeye sarılır. Merhemi ve lapası yara iyi edici ve mikrop öldürücü olarak kullanılır.

Toplanması · Kurutulması · Saklanması

• Toplanması: Bitki mayıs ve ekim ayları arasında çiçekli iken toplanır.
• Kurutulması: Gölge ve havadar bir yerde kurutulur.
• Saklanması: Rutubetsiz yerlerde ve cam kavanozlarda saklanır.

Uyarı: Dikkatli kullanılmalıdır. Bazı bünyelerde alerji yapabilir.