Adaçayı

Tanım

Bitki bütün Avrupa’nın güneyinde yetişir. Türkiye’de 70 kadar türü bulunur. Tüm Ege ve Akdeniz’de yaygındır. Alt yaprakları saplı, 3-5 cm boyunda, 1-1,5 cm enindedir. Üst yaprakları biraz daha küçük, sapsız ve çok tüylü, donuk yeşil renklidir. Bileşiminde bulunan sineol net olarak hissedilir ve bitki acı lezzetlidir.

Bileşimi

Kullanılan kısımları yaprakları ve toprak üstü kısımlarıdır. Yapraklarının ve toprak üstü kısımlarının su buharı distilasyonundan %1-2 oranında uçucu yağ elde edilir. Uçucu yağın bileşiminde tuyol, tuyon, borneol, ökaliptol ve kâfur bulunur.

Etkileri

Gaz söktürücü etkisi vardır, aşırı terlemeyi azaltır. Uçucu yağı kuvvetli antiseptik, antibakteriyel, antiviral, antifungal olarak kullanılır. Ağız, boğaz, damak ve dişeti iltihaplarında ve ağrılarında çayı gargara olarak kullanılır. Ayrıca bitki çay karışımlarında kullanılır.

Çay olarak kullanımı

Bir fincan kaynamakta olan suya bir tatlı kaşığı kuru bitki konur, 10 dakika demlenir ve günde 3 kez çay olarak içilir. Kaynamakta olan bir fincan suya bir tatlı kaşığı adaçayı yaprakları konur, karıştırılır, altı ve üstü kapatılır; 10 dakika sonra bu suyla gargara yapılır. Günde 5-6 kez uygulanır. Gargara kekikle birlikte de hazırlanabilir.

Tentür olarak kullanımı

Tentür olarak bitkinin D1 ve D2 solüsyonları kullanılır. Günde 3-4 defa bir fincan suya 15 damla damlatılarak içilir.

Toplanması · Kurutulması · Saklanması

• Toplanması: Bitki, yaprak ve çiçeklerin tam çiçeklenme döneminde toplanır.
• Kurutulması: Havadar ve güneş almayan bir yerde kurutulur.
• Saklanması: Güneş almayan, serin ortamda cam kavanozda saklanır.

Uyarı: Günde 15 gr’dan fazla kullanılırsa tansiyon, mide rahatsızlıkları ve taşikardi olabilir. Hamilelerde ilk üç ayda kullanılmaz. Tansiyonu yüksek olan kişiler de kullanmamalıdır.